Nathan Englander – The ministry of special cases

Englander was mij niet vreemd; ik had wel eens een paar korte verhalen van hem gelezen. Nu heb ik deze roman uit. Het is een redelijk recent boek (2007) en het is een onmiskenbaar Joods boek.

Het is bovendien een zonderling en soms aangrijpend boek. Het zonderlinge heeft vooral te maken met de hoofdpersoon, Kaddish. Inderdaad, een bijzondere naam en zeker voor iemand wiens moeder een prostituee was. Hij woont met zijn vrouw Lilian en hun studerende zoon Pato in een appartement in Buenos Aires. We bevinden ons in de jaren ’70 en er is sprake van een junta waardoor het leven lastiger wordt. Kaddish, een onhandige  dikkige man,  verdient wat geld door op de Joodse begraafplaats voor hoeren en misdadigers, die van de rest is afgescheiden door een muur, namen van grafstenen weg te beitelen. Hij doet dat onder anderen voor een soort vriend, een plastisch chirurg die geen geld blijkt te hebben maar aanbied om hun grote neuzen aan te pakken, wat ook gebeurt en bij Kaddish tot succes leidt, maar bij Lilian aanvankelijk tot een drama.

De relatie tussen Kaddish en Pato is niet gemakkelijk. Er ontstaat ruzie over het wegdoen van boeken  die voor het regime verdacht zouden kunnen zijn. Pato wordt eerst opgepakt en weer vrijgelaten en later thuis opgepakt. Vanaf dat punt zien we Kaddish en Lilian gaandeweg verschillend reageren. Lilian zet alles in het werk om Pato terug te krijgen. Kaddish komt er achter dat het zo zou kunnen zijn dat Pato net als veel anderen  vanuit een vliegtuig in de rivier is gegooid. Er raakt er meer en meer van overtuigd dat hij dood moet zijn. Ze groeien dus uit elkaar en Kaddish wordt zo’n beetje uit huis gezet en slaapt in de sjoel die bij de zelfkantbegraafplaats hoort. Ondertussen loopt Lilian de deur plat in ‘the ministry of special cases’.  Ik denk overigens dat de titel ook van toepassing is op het huishouden van Kaddish en Lilian.

Het boek eindigt vrij open nadat Kaddish een prachtige graf heeft geschonden en de resten van familie van een generaal heeft gestolen om er losgeld voor te krijgen. Dat had Lilian nodig om NB een priester te betalen voor inzet om Pato vrij te krijgen. Het was ook geld dat Kaddish nodig had om zo de relatie met Lilian te kunnen lijmen.

Het is een boek over het onderscheid, het verschil. Dat begint al op de begraafplaats. Het gaat niet alleen om Jood zijn of niet. Het gaat ook om meedoen met het regime of niet. Het boek gaat ook over het radicaal weghalen. Van namen, van neuzen, van mensen.

Soms kan ik alleen al door de stijl waarin een boek geschreven is helemaal enthousiast zijn. Daarvan was nu geen sprake. Ik vond het een boek met onverwachte wendingen. Iets over de helft van het boek stond het verhaal een beetje stil, maar tegen het einde kwam dat toch wel weer helemaal goed.

 

 

 

 

 

 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s